प्रदेशका आठ जिल्लामा कुल २,१६० मतदानस्थल र ४,४७१ मतदान केन्द्र रहेका छन्। तीमध्ये ५७ प्रतिशत अर्थात् २३७ मतदान केन्द्र अति संवेदनशील सूचीमा परेको प्रदेश प्रहरीले जनाएको छ। प्रदेशभरि १,२३७ मतदानस्थल र २,६१३ मतदान केन्द्र अति संवेदनशील, ७६३ मतदानस्थल र १,५५४ मतदान केन्द्र संवेदनशील तथा १६० मतदानस्थल र ३०४ मतदान केन्द्र सामान्य श्रेणीमा वर्गीकरण गरी सोहीअनुसार सुरक्षा परिचालन गरिएको छ।
सुरक्षाको दृष्टिकोणले सप्तरी जिल्लाका मतदान केन्द्र सबैभन्दा बढी ‘रेड जोन’ मा रहेका छन्। सप्तरीमा २९६ मतदानस्थलमध्ये २०९ वटा मतदानस्थल अति संवेदनशील सूचीमा रहेको मधेस प्रदेश प्रहरी कार्यालयले जनाएको छ। त्यस्तै सिरहाका १५४, धनुषाका १९४, महोत्तरीका १६३, सर्लाहीका १५८, रौतहटका १५२ र बाराका १५४ मतदानस्थल अति संवेदनशील सूचीमा राखिएको छ। प्रदेशभरि ७३ वटा मतदानस्थल संवेदनशील सूचीमा छन् भने सर्लाहीमा सबैभन्दा बढी १३१ मतदानस्थल संवेदनशील सूचीमा रहेका छन्। सुरक्षा चुनौती भएका मतदानस्थलमा विशेष रणनीति तयार पारिएको छ।
प्रदेश प्रहरी प्रमुख प्रहरी नायब महानिरीक्षक (डीआईजी) गोविन्द थपलियाका अनुसार मतदाताको चाप, निर्वाचन क्षेत्रको सामाजिक–सांस्कृतिक परिवेश, विगतका घटनाक्रम, भौगोलिक अवस्था, राजनीतिक गतिविधि लगायतका आधारमा मतदानस्थलको वर्गीकरण गरिएको हो। खुला सीमा र विगतका घटनाक्रमका कारण मधेस प्रदेशमा निर्वाचन व्यवस्थापन चुनौतीपूर्ण बन्दै गएको सुरक्षा निकायको भनाइ छ।
करिब ४६४ किलोमिटर लामो खुला सीमाका कारण अवैध प्रवेश, दोहोरो मतदाता बन्ने प्रयास तथा अन्य अवाञ्छित गतिविधिले निर्वाचन सुरक्षालाई संवेदनशील बनाएको सुरक्षा निकायको बुझाइ छ। यस्ता चुनौतीलाई मध्यनजर गर्दै संवेदनशील मतदानस्थलमा सुरक्षा सक्रियता थप सुदृढ बनाइएको छ जसमा १२ हजार ६०० नेपाल प्रहरी र २८,२९५ निर्वाचन प्रहरी (म्यादी प्रहरी) परिचालन गरिने छ। साथै सुरक्षा घेरामा सशस्त्र प्रहरी बल र नेपाली सेनाको समेत सक्रिय सहभागिताले सुरक्षा घेरालाई थप सुदृढ बनाएको बताए।
यसैबिच बर्दिबासस्थित सशस्त्र प्रहरी बल नेपाल नं. २ छिन्नमस्ता वाहिनी मुख्यालयका डीआईजी कृष्ण ढकालले प्रतिनिधि सभा निर्वाचनका लागि प्रदेशका आठै जिल्लामा ४,३३६ सशस्त्र प्रहरी र २,८३२ निर्वाचन प्रहरी तयारी अवस्थामा राखिएको जानकारी दिएका छन्। सशस्त्र प्रहरीले निर्वाचनलाई लक्षित गर्दै मुख्य निर्वाचन अधिकृत तथा निर्वाचन अधिकृतको कार्यालय, जिल्ला निर्वाचन कार्यालय, मोबाइल टोली र रिजर्भ फोर्समार्फत जनशक्ति परिचालन गरेको जनाएको छ।
धनुषा र महोत्तरी जिल्लाका प्रमुख जिल्ला अधिकारीका अनुसार भारतको बिहार राज्यअन्तर्गत धनुषामा मधुवनी र महोत्तरीमा सीतामढी जिल्लासँग करिब ३९ किलोमिटर सीमा जोडिएको छ। महोत्तरीका २९८ मतदानस्थलमध्ये १६३ स्थल अति संवेदनशील, ८९ स्थल संवेदनशील र बाँकी मतदानस्थल सामान्य श्रेणीमा रहेका छन्। त्यसैगरी धनुषामा ३२२ मतदानस्थलमध्ये १९४ वटा मतदानस्थल अति संवेदनशील, १०६ संवेदनशील र २२ वटा सामान्य श्रेणीमा राखिएको धनुषाका प्रमुख जिल्ला अधिकारी प्रेमप्रसाद लुइँटेलले जनाए।
महोत्तरीका प्रमुख जिल्ला अधिकारी इन्द्रदेव यादवले आन्तरिक सुरक्षा व्यवस्था चुस्त रहेको दाबी गर्दै खुला सीमामा मधेसको सामाजिक–सांस्कृतिक विशेषता भए पनि निर्वाचनजस्ता लोकतान्त्रिक प्रक्रियामा यसको प्रभावकारी व्यवस्थापन आवश्यक रहेको उल्लेख गरे। उनले पुस २४ गते सीमापारिबाट हुनसक्ने सुरक्षा चुनौतीबारे सीतामढी जिल्लाका सुरक्षा निकायसँग चन्द्रनिगाहपुरमा सुरक्षा बैठक सम्पन्न भइसकेको जानकारी दिए। धनुषाका प्रमुख जिल्ला अधिकारी लुइँटेलले मधुवनी जिल्लासँग फागुन ९ गते जनकपुरमा सीमा सुरक्षा बैठक तयारी भइरहेको बताए। यसले निर्वाचन सुरक्षा व्यवस्थापनलाई अझ सशक्त र भरपर्दो बनाउने विश्वास लिइएको छ।
मधेस प्रदेशमा व्यापक सङ्ख्यामा सुरक्षाकर्मी परिचालन गर्ने तयारी गरिएको छ। सुरक्षाका तीनवटै निकायबाट गरी मधेसमा ५० हजारभन्दा बढी संयुक्त सुरक्षा फौज खटाइने डीआईजी थपलियाले जनाए। नेपाल प्रहरी र निर्वाचन प्रहरीबाट करिब ४० हजार, सशस्त्र प्रहरी बलबाट १० हजार र यसका अतिरिक्त नेपाली सेनासमेत परिचालन गरिने भएको छ।राताेपाटी डटकम
